XX wiek

Ten artykuł dotyczy okresu historycznego. Zobacz też: XX (album Voo Voo), XX (postać literacka) oraz dynastii XX.

<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| I |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

Lata 1900-1909 Lata 1910-1919 Lata 20. Lata 30. Lata 40. Lata 50. Lata 60. Lata 70. Lata 80. Lata 90.

1901 1902 1903 1904 1905 1906 1907 1908 1909 1910 1911 1912 1913 1914 1915 1916 1917 1918 1919 1920 1921 1922 1923 1924 1925 1926 1927 1928 1929 1930 1931 1932 1933 1934 1935 1936 1937 1938 1939 1940 1941 1942 1943 1944 1945 1946 1947 1948 1949 1950 1951 1952 1953 1954 1955 1956 1957 1958 1959 1960 1961 1962 1963 1964 1965 1966 1967 1968 1969 1970 1971 1972 1973 1974 1975 1976 1977 1978 1979 1980 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2000

Mapa Europy z roku 1908

Spis treści

1 XX wiek w metodologii historii
2 Wydarzenia historyczne
3 Ważne wydarzenia w nauce i technice
4 Ważne postacie XX wieku
- 4.1 A
- 4.2 B
- 4.3 C
- 4.4 D
- 4.5 E
- 4.6 F
- 4.7 G
- 4.8 H
- 4.9 I
- 4.10 J
- 4.11 K
- 4.12 L
- 4.13 M
- 4.14 N
- 4.15 O
- 4.16 P
- 4.17 R
- 4.18 S
- 4.19 T
- 4.20 U
- 4.21 W
- 4.22 X
- 4.23 Y
- 4.24 Z
5 Przypisy
6 Zobacz też

[edytuj] XX wiek w metodologii historii

Według periodyzacji stosowanej w pracach historycznych XX wiek niekoniecznie rozpoczął się w 1901 roku. Ze względu na przemiany w różnych dziedzinach życia za datę graniczną uznaje się częściej 1914 lub 1918 rok. Data końcowa dotąd nie została ustalona, ale w coraz liczniejszych opracowaniach uznaje się za nią 1989 lub 1991 rok. Z tego powodu XX wiek jest niekiedy nazywany "najkrótszym stuleciem"^[1].

[edytuj] Wydarzenia historyczne

RMS Titanic

Supermarine Spitfire

zatonięcie Titanica (1912)
wybuch I wojny światowej (1914)
rewolucje w Rosji (1917)
traktat wersalski (1919)
wybuch II wojny światowej (1939)
Długi Marsz w Chinach (1934-1935)
Holocaust
bitwa o Anglię (1940)
bitwa pod Stalingradem (1942-1943)
Bitwa pod Monte Cassino (1944)
zrzucenie bomby atomowej na Hiroszimę i Nagasaki (1945)
konferencja w Jałcie – początek trwającego 44 lata podziału Europy (1945)
wojna w Korei (1950)
powstaje Europejska Wspólnota Węgla i Stali - początek integracji europejskiej (1951)
zdobycie Mount Everestu (1953)
utworzenie Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (1957)
rewolucja kubańska (1959)
Jurij Gagarin pierwszym człowiekiem w kosmosie (1961)
kryzys kubański (1962)
praska wiosna (1968)
Festiwal w Woodstock (1969)
lądowanie ludzi na Księżycu (1969)
Wybranie Karola Wojtyły na papieża (1978)
przejęcie władzy przez ajatollaha Chomeiniego i fundamentalistów w Iranie (1979)
inwazja ZSRR na Afganistan (1979)
powstanie "NSZZ Solidarność" (1980)
początek epidemii AIDS (1981)
katastrofa reaktora atomowego w Czarnobylu (1986)
upadek muru berlińskiego (1989)
zjednoczenie Niemiec (1990)
upadek ZSRR (1991)
pierwsza "Wojna w Zatoce" (1991)
początek wojny na Bałkanach (1991)
na bazie EWG powstaje Unia Europejska (1993)
wojna w Czeczenii (1995-1996)

[edytuj] Ważne wydarzenia w nauce i technice

1903 – pierwszy lot samolotem braci Wright
1905 – szczególna teoria względności
1907 – wynalezienie bakelitu, pierwszego tworzywa sztucznego
1907 – wynalezienie śmigłowca
1913 – Ford T zapoczątkowuje erę rozwoju motoryzacji masowej
1915 – ogólna teoria względności
1922 – zastosowanie insuliny w leczeniu cukrzycy
1923 – wynalezienie szczepionki przeciw gruźlicy
1925 – telewizja
ok. 1926 – mechanika kwantowa
1929 – odkrycie penicyliny pierwszego antybiotyku, początek skutecznej walki z większością bakteryjnych chorób zakaźnych
1929 – odkrycie procesu rozszerzania się Wszechświata
1932 – odkrycie pierwszej antycząstki
1937 – silnik odrzutowy
1939 – samolot odrzutowy
1942 – reaktor jądrowy
1944 – komputer (ASCC lub MARK I)
1945 – bomba atomowa
1947 – postulat istnienia Wielkiego Wybuchu
1948 – kserograf; Powszechna Deklaracja Praw Człowieka
1951 – teoria algorytmów
1952 – bomba wodorowa;
1953 – odkrycie struktury DNA
1956 – magnetowid
1957 – pierwszy sztuczny satelita Ziemi
1959 – poduszkowiec
1960 – wynalezienie lasera
1961 – pierwszy człowiek w kosmosie (Jurij Gagarin)
1962 – satelitarna telewizja międzykontynentalna
1967 – pierwszy przeszczep serca
1969 – lądowanie na Księżycu
1970 – teoria chaosu
1971 – kuchenka mikrofalowa
1972 – mikroprocesor Intel 4040
1977 – początki Internetu
1978 – płyta CD
1978 – pierwsze "dziecko z probówki"
1981 – IBM PC – komputer osobisty; prom kosmiczny
1997 – owca Dolly – efekt klonowania

[edytuj] Ważne postacie XX wieku

[edytuj] A

[edytuj] B

[edytuj] C

Oriana Fallaci - włoska dziennikarka i autorka.
Federico Fellini - włoski reżyser.
Enrico Fermi
Francisco Franco (1892-1975) - hiszpański dyktator.
Zygmunt Freud - austriacki psycholog.

[edytuj] G

[edytuj] H

Adolf Hitler

[edytuj] I

[edytuj] J

[edytuj] K

Frida Kahlo i Diego Rivera

Frida Kahlo - malarka meksykańska.
Franz Kafka - czeski pisarz niemieckojęzyczny.
John Fitzgerald Kennedy (1917-1963) - prezydent USA.
Jacqueline Kennedy Onassis - żona Johna Kennedy'ego, a później Arystotelesa Onassisa.
John Maynard Keynes – angielski ekonomista.
Stanley Kubrick -reżyser angielski, potem w USA.